جلسه امروز شورای امنیت درباره ایران چه معنایی دارد؟

بهارین:

شورای امنیت سازمان ملل متحد عصر امروز به وقت تهران نشستی با دستور کار منع اشاعه برای بررسی وضعیت ایران برگزار می کند.

در این نشست که ساعت 10:05 صبح به وقت نیویورک برگزار می شود، بیستمین گزارش دبیرکل سازمان ملل از اجرای قطعنامه 2231 قرائت می شود. این نشست به درخواست دانمارک، فرانسه، یونان، کره جنوبی، اسلوونی (رئیس دوره ای شورا)، بریتانیا و آمریکا و با حمایت پاناما برگزار می شود. رزماری دی کارلو، معاون دبیرکل در امور سیاسی و ایجاد صلح، آخرین گزارش آنتونیو گوترش را به شورای امنیت ارائه می کند. روسیه و چین با برگزاری این نشست مخالفت کرده بودند، زیرا آنها به همراه ایران معتقدند قطعنامه 2231 پایان یافته و موضوع هسته ای ایران از دستور کار شورای امنیت خارج شده است.

با وجود اصرار مسکو، پکن و ایران بر پایان قطعنامه 2231، کشورهای غربی تلاش می کنند موضوع ایران را در دستور کار شورای امنیت نگه دارند و برگزاری این نشست نیز نشان می دهد که در این امر موفق بوده اند. کشورهای غربی نیز با استفاده از ابزار snapback تحریم های بین المللی علیه ایران را بازگردانده و 6 قطعنامه صادر شده بین سال های 2006 تا 2010 را مجدداً معرفی کرده اند. گزارش قبلی مربوط به 19 ژوئن 2025 (روز ششم جنگ) است.

گزارش دبیر کل آژانس در 4 صفحه و 17 بند تهیه شده است

گزارش بیستم مربوط به بازه زمانی ژوئن تا اکتبر 2025 است و بر اساس مقدمه آن، رسماً «بررسی نامه‌های دریافتی کشورهای عضو در خصوص اجرای این قطعنامه، خلاصه‌ای از آخرین گزارش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درباره فعالیت‌های راستی‌آزمایی و نظارتی آن در جمهوری اسلامی ایران و همچنین گزارشی از آخرین وضعیت مربوط به فهرست فعالیت‌های محدودکننده انتقال هسته‌ای و بند B2 است. قطعنامه.” با توجه به اینکه محتوای گزارش گوترش بر آخرین گزارش گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی (به عنوان تنها نهاد مورد تایید سازمان ملل در امور هسته‌ای) متمرکز است، علاوه بر ادعای ترویکا علیه تهران، محتوایی به نفع ایران نیز ندارد. در گزارش دبیرکل به شرح زیر منعکس شده است:

آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در آخرین گزارش خود به تاریخ 12 نوامبر 2025 اعلام کرد که جمهوری اسلامی ایران اجرای تعهدات هسته‌ای خود را از فوریه 2021 متوقف کرده است. برجام آژانس همچنین اعلام کرد که برای اطمینان از ماهیت صلح آمیز برنامه هسته ای ایران، دستیابی به یک چارچوب توافق شده با حمایت کشورهای مربوطه ضروری است. گروسی در این گزارش از نامه های تروئیکا به عنوان طرف مدعی بازگرداندن تحریم ها و عدم پایبندی ایران به توافق هسته ای و همچنین مواضع و نامه های رسمی ایران، روسیه و چین مبنی بر عدم اختیار قانونی برای استفاده از سازوکار حل اختلاف (اسنپ بک) و پایان قطعنامه 2231 یاد کرده است.

این گزارش و جلسه به چه معناست؟

چندی پیش، ساموئل جالبگار، سفیر و نماینده دائم اسلوونی در سازمان ملل متحد به خبرنگاران گفت: در این زمینه با سفرا صحبت هایی داشتیم؛ برخی معتقدند قطعنامه 2231 دیگر وجود ندارد و برخی دیگر معتقدند که گزارشی در حال آماده شدن است و بنابراین باید درباره آن گزارش جلسه ای برگزار شود؛ بنابراین درخواست بررسی این قطعنامه احتمالا پس از جلسه در دسامبر ارائه خواهد شد.

ناظران و رسانه ها معتقدند نشست عصر امروز بار دیگر به محل اختلاف و تقابل سه کشور غربی عضو دائم شورای امنیت با روسیه و چین تبدیل خواهد شد. پاکستان و الجزایر نیز مواضع میانی را اتخاذ خواهند کرد و بر پیگیری راه حل دیپلماتیک تاکید خواهند کرد.

پرونده ایران در آژانس و روابط آن با تهران در تاریک ترین شرایط سال های اخیر قرار دارد

با توجه به اینکه پیش نویس قطعنامه جدیدی علیه ایران ارائه نشده و احتمال وتوی آن وجود دارد، طرف های غربی در حال بررسی همان 6 قطعنامه قبلی هستند. نتیجه این دیدار از منظر سیاسی نیز علیه ایران ارزیابی می شود که در ایجاد فضای رسانه ای و فشار بر تهران موثر است. در ماه مارس، نشست فصلی شورای حکام آژانس در وین برگزار می‌شود و خروجی این نشست‌ها و روندهای سیاسی مورد استفاده متقابل این نهادها قرار خواهد گرفت. تحلیل هایی بر این اساس ارائه می شود که شورای حکام با توجه به شرایط موجود بار دیگر به دنبال ارجاع پرونده ایران به شورای امنیت است. در حال حاضر به غیر از پنج عضو دائمی، الجزایر، دانمارک، یونان، گویان، پاکستان، پاناما، کره جنوبی، سیرالئون، اسلوونی و سومالی نیز اعضای غیردائمی این شورا هستند.